(နိုင်ငံတကာ) မတ် ၂၄
(သတင်းဆောင်းပါး)
နိဒါန်း
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့သော အစ္စရေး-အမေရိကန် နှင့် အီရန်တို့ကြားမှ ပဋိ ပက္ခသည် ယခုအခါ ကမ္ဘာက စိုးရိမ်တကြီး စောင့်ကြည့်ရသည့် အဆုံးအဖြတ်ပေးမည့် အဆင့်သစ်တစ်ခုသို့ ရောက်ရှိလာပြီဖြစ်သည်။ အပြန်အလှန် လက်စား ချေ တိုက်ခိုက်မှုများမှတစ်ဆင့် နျူကလီးယားစက်ရုံများ ပစ်မှတ်ထားခံရခြင်း၊ ကမ္ဘာ့ရေနံလမ်းကြောင်း ပိတ်ဆို့ခံရခြင်းနှင့်အတူ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်၏ ပြင်းထန်သော ၄၈ နာရီ ရာဇသံသည် ဒေသတွင်းကို ပေါက်ကွဲလုနီးပါး အခြေအနေသို့ တွန်းပို့နေပြီဖြစ် သည်။
နျူကလီးယားစက်ရုံများကို ပစ်မှတ်ထားသော အပြန်အလှန် ထိုးစစ်များ
ပြီးခဲ့သည့် စနေနေ့က အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတပ် ဖွဲ့များသည် အီရန်နိုင်ငံ အလယ်ပိုင်း၊ တီဟီရန်မြို့၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၂၂၀ ကီလိုမီတာအကွာရှိ နာတန့်ဇ် (Natanz) နျူကလီးယားစက်ရုံကို အလစ်အငိုက် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ဤစက်ရုံသည် အီရန်၏ ယူရေနီယံသန့်စင်မှု လုပ်ငန်းစဉ်အတွက် အသက်သွေးကြောဖြစ်သဖြင့် အီရန်ဘက်က ပြင်းပြင်းထန်ထန် တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။
အီရန်သည် အစ္စရေး၏ အဓိက နျူကလီးယားသုတေ သနစင်တာ တည်ရှိရာ အာရတ် (Arad) နှင့် ဒီမိုနာ (Dimona) မြို့များကို ဒုံးကျည်များဖြင့် တရစပ် ပစ် ခတ်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ တိုက်ခိုက်မှုအတွင်း အစ္စရေးနိုင်ငံသား ၁၈၀ ခန့် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး စစ်ပွဲကာလအတွင်း စုစုပေါင်း ဒဏ်ရာရရှိသူဦးရေမှာ ၄,၅၀၀ ကျော်အထိ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ဝန်ကြီးချုပ် နေတန်ယာဟုက “ကျွန်ုပ်တို့၏ အနာဂတ်အတွက် တိုက်ပွဲဝင်ရာတွင် အလွန်ခက်ခဲသော ညတစ်ညကို ဖြတ်သန်းခဲ့ရသည်” ဟု ဝန်ခံပြောကြားခဲ့ရပြီး အစ္စရေးလူထုမှာလည်း ယခင်ကထက် ပိုမိုပြင်းထန်သော စစ်ပွဲ၏ အကျိုးဆက်ကို ခံစားနေရပြီဖြစ်သည်။
အစ္စရေးသည် အီရန်၏ စစ်ရေးစွမ်းဆောင်ရည်ကို လျှော့တွက်ခဲ့သလား
ဤပဋိပက္ခအတွင်း အရေးအကြီးဆုံး မေးခွန်းမှာ “အစ္စရေးသည် အီရန်၏ စစ်ရေးအင်အားကို မှားယွင်းတွက်ချက်ခဲ့သလား” ဆိုသည့်အချက်ပင်ဖြစ်သည်။ အီရန်၏ ဒုံးကျည်အစီအစဉ်သည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းတွင် အကြီးမားဆုံးနှင့် အစုံလင်ဆုံးဖြစ်ကြောင်း ကာကွယ် ရေးပညာရှင်များက ထောက်ပြကြသည်။ အီရန်တွင် တာတိုနှင့် တာလတ်ပစ် ဒုံးကျည်စနစ်များအပြင်၊ အကွာအဝေး ပိုမိုဝေးကွာသော မြေပြင်ပစ်နှင့် သင်္ဘောဖျက် ခရုစ်ဒုံးကျည်များလည်း ရှိသည်။
• Fateh နှင့် Shahab မျိုးကွဲများ: အီရန်သည် ၎င်း၏ တာတိုနှင့် တာလတ်ပစ် ဒုံးကျည်များကို အလုံးအရင်းနှင့် တရစပ် ပစ်ခတ်ခြင်းဖြင့် အစ္စရေး၏ လေကြောင်းကာကွယ်ရေးစနစ်များကို အလုပ်ရှုပ်အောင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
• ကလပ်စတာခဲယမ်း (Cluster Munitions) အန္တရာယ်: အီရန်သည် ဒုံးကျည်ထိပ်ဖူးတစ်ခုတည်းတွင် ဗုံးငယ်လေးပေါင်း (Bomblets) ၇၀ မှ ၈၀ အထိ ထည့်သွင်းထားသော ကလပ်စတာနည်းပညာကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ဒုံးကျည်သည် ပစ်မှတ်သို့ မကျရောက်မီ လေထဲ၌ပင် ပွင့်ထွက်သွားပြီး ဗုံးငယ်များစွာ ပြန့်ကျဲကျရောက်သဖြင့် အစ္စရေး၏ လေကြောင်းကာကွယ်ရေးစနစ်များ (Interceptors) အနေဖြင့် ခုခံဖျက်ဆီးရန် ခက်ခဲစေသည်။
• နည်းပညာတိုးတက်မှု: အီရန်၏ Soumar ဒုံးကျည်များမှာ ၂,၅၀၀ ကီလိုမီတာအထိ ပစ်ခတ်နိုင်စွမ်းရှိသကဲ့သို့၊ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာရှိ အမေရိကန်-ဗြိတိန် ပူးတွဲအခြေစိုက်စခန်း ဒီယေဂိုဂါစီယာ (Diego Garcia) အထိ ၄,၀၀၀ ကီလိုမီတာခန့် အကွာအဝေးကို ပစ်ခတ်နိုင်သည့် သတင်းများကလည်း အနောက်အုပ်စုကို တုန်လှုပ်စေခဲ့သည်။
ဟော်မုဇ် ရေလက်ကြား ပိတ်ဆို့မှုနှင့် ဒေါ်နယ်ထရန့် ၏ ရာဇသံ
စစ်ပွဲ၏ ဂယက်ရိုက်ခတ်မှုသည် စစ်မြေပြင်မှသည် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးအထိ ကူးစက်လာသည်။ အီရန်သည် ကမ္ဘာ့ရေနံတင်ပို့မှု၏ အချက်အချာဖြစ်သော ဟော်မုဇ် ရေလက်ကြား (Strait of Hormuz) ကို ပိတ်ဆို့လိုက်ခြင်းကြောင့် ရေနံဈေးကွက်မှာ အကျပ်အတည်း ဆိုက်နေရသည်။ ထို့အပြင် အာရပ်ပင်လယ်ကွေ့နိုင်ငံများရှိ စွမ်းအင်အခြေခံအဆောက်အအုံများကိုပါ ပစ်မှတ်ထားလာခြင်းက အခြေအနေကို ပိုမိုဆိုးရွားစေသည်။
ဤအခြေအနေအပေါ် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်က ပြတ်သားသော ရာဇသံကို ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ Truth Social လူမှုကွန်ရက်မှတစ်ဆင့် “အီရန်အနေဖြင့် ဟော်မုဇ် ရေလက်ကြားကို ၄၈ နာရီအတွင်း ခြိမ်းခြောက်မှုကင်းကင်းဖြင့် အပြည့်အဝ ပြန်မဖွင့်ပေးပါက၊ အီရန်၏ အကြီးဆုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများမှ စတင်ကာ အခြေခံအဆောက်အအုံ အားလုံးကို အမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းမည်” ဟု သတိပေးခဲ့သည်။
နိဂုံးနှင့် အနာဂတ်အလားအလာ
အမေရိကန်သမ္မတ ထရမ့်က ရာဇသံကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီးနောက်၊ ”အကယ်၍ အီရန်၏ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပေးစက်ရုံများ ပစ်မှတ်ထားခံရပါက အရှေ့အလယ်ပိုင်းရှိ အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့နှင့် ဆက်စပ်နေသော စွမ်း အင်အခြေခံအဆောက် အအုံအားလုံးကို ပြန် လည်တိုက်ခိုက်မည်” ဟု အီရန်စစ်တပ်က တုံ့ပြန်ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။
လောလောဆယ်တွင် အရှေ့အလယ်ပိုင်း ဒေသတစ်ခုလုံးသည် မီးတောင်တစ်ခု ပေါက်ကွဲတော့မည့် အခြေ အနေသို့ ရောက်ရှိနေသည်။ အီရန်၏ ဒုံးကျည်နည်းပညာက အစ္စရေးကို အထိနာစေခဲ့သော်လည်း၊ အမေရိကန်၏ ပြင်းထန်သော စစ်ရေးအင်အားနှင့် ၄၈ နာရီ ရာဇသံက စစ်ပွဲကို မည်သည့်ဘက်သို့ ဦးတည်စေမည်နည်းဆိုသည်မှာ စိတ်ဝင်စားဖွယ်ဖြစ်သည်။ နှစ်ဖက် ခြိမ်းခြောက်မှုများသည် နောက်ဆုတ်မရသော အခြေ အနေသို့ တွန်းပို့နေရာ လာမည့် ၄၈ နာရီအလွန်တွင် ဒေသတွင်းလုံခြုံရေးနှင့် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးအတွက် အလွန်အရေးပါသော အလှည့်အပြောင်း ဖြစ်လာမည်မှာ မလွဲဧကန်ပင် ဖြစ်ပါတော့သည်။
#InternationalNews #MilitaryAnalysis #Iran #Israel #Trump #Global economic crisis
Telegram»…
https://t.me/positiveanglenews
#PAN